Elemekte Zorlanıyor musunuz? 12 Soruluk Seçme Testi

Bazı insanlar önlerine yığılan seçeneklerin çoğunu hızla kenara ayırır, geriye kalan iki üç tanesiyle rahatça ilerler. Bazıları ise hiçbirini gözden çıkaramadığı için yığının başında bekler; hepsini bir arada tutar, hiçbirini elemez ve karar anı sürekli ileri kayar. Bu test, eleme becerinizi ölçmek için hazırlandı. Amaç doğru seçimi bulmak değil, gereksizi ayıklama alışkanlığınızın ne kadar güçlü olduğunu görmek. On iki sorunun ardından puanlama ve yorum bölümleri var.

Testi nasıl yapacaksınız?

Her soruyu okuyup size en çok uyan harfi bir kenara not edin. Cevaplarken ideal davranışınızı değil, son birkaç ayda gerçekten yaptığınızı düşünün. Bir soruda iki şık da doğru geliyorsa, sık yaşadığınız durumu seçin. Test bittiğinde harflerin sayısını toplayacak ve puanınızı hesaplayacaksınız. Sonuç bir yetenek ölçüsü değil, alışkanlık aynasıdır; hangi aşamada takıldığınızı göstermesi, doğru çıkması kadar değerlidir.

Sorular

1. Telefonunuzda aynı anın onlarca fotoğrafı birikti. Ne yaparsınız?A) Aynı gün bakıp birkaç tanesini bırakır, gerisini silerim.B) Bir ara ayıklarım diye bırakır, çoğunlukla unuturum.C) Hepsini saklarım, silmeye elim varmaz.

2. Bir işe başlarken elinizde uzun bir olasılık listesi var.A) Önce açıkça olmayacakları çizerim.B) Hepsini biraz araştırırım, sonra bakarım.C) Hiçbirini çizemem, hepsi ihtimal dahilinde kalır.

3. Dolapta bozulmaya yüz tutmuş yeşillikler var.A) Sararan yaprakları ayırır, kalanı hemen kullanırım.B) Birkaç gün daha bekletirim.C) Tamamı bozulana kadar dokunmam.

4. Bir konuda çok fazla bilgi topladınız.A) İşe yaramayanları eleyip özet çıkarırım.B) Hepsini bir dosyada tutarım.C) Toplamaya devam eder, hiçbirini elemem.

5. Bir davet listesi hazırlıyorsunuz ve yer sınırlı.A) Ölçütü belirler, listeyi ona göre kısaltırım.B) Herkesi yazar, sonra sıkışırım.C) Kimseyi çıkaramadığım için karar veremem.

6. Bir metni yazdınız, uzun oldu.A) Gereksiz cümleleri çıkarmak bana zor gelmez.B) Çıkarırım ama zorlanırım.C) Yazdığım hiçbir cümleyi silemem.

7. Aynı anda birçok konu birden geldi.A) Hangilerinin gerçekten beklediğini ayırırım.B) Hepsini sırayla ele almaya çalışırım.C) Ayıramadığım için hiçbirine başlayamam.

8. Bir şeyi elediğinizde ne hissedersiniz?A) Rahatlarım, alan açılmış olur.B) Kısa bir tereddüt yaşarım.C) Uzun süre "ya lazım olursa" diye düşünürüm.

9. Uzun bir okuma listesi biriktiniz.A) İlgimi çekmeyenleri listeden çıkarırım.B) Liste büyür ama silmem.C) Silmek bir yana, sürekli eklerim.

10. Bir konuda karar verirken ölçüt kullanır mısınız?A) Evet, önce neye bakacağımı belirlerim.B) Bazen, çoğu zaman hisle giderim.C) Ölçüt belirlemeyi hiç düşünmedim.

11. Elediğiniz bir şeyin sonradan doğru olduğunu görünce?A) Yöntemime güvenim artar.B) Sevinirim ama tesadüf sayarım.C) Zaten nadiren eleme yaptığım için yaşamam.

12. Yığın büyüdükçe ne olur?A) Eleme isteğim artar.B) Erteleme isteğim artar.C) Yığına bakmaktan kaçınırım.

Puanlama

Her A cevabı 3 puan, her B cevabı 2 puan, her C cevabı 1 puandır. On iki sorunun toplamı en az 12, en fazla 36 puan olacaktır. Harfleri tek tek sayıp çarpın ve toplayın: A sayısı çarpı üç, B sayısı çarpı iki, C sayısı çarpı bir. Çıkan toplamı aşağıdaki üç aralıktan hangisine denk geldiğine bakarak yorumlayın. Aradaki sınırlarda kalıyorsanız iki yorumu birlikte okuyun.

Yorum: 29-36 puan

Eleme sizin için doğal bir aşama. Bir yığınla karşılaştığınızda önce ölçüt belirliyor, açıkça uymayanları hızla ayırıyorsunuz. Bu, hem karar süresini kısaltır hem de zihni rahatlatır. Dikkat etmeniz gereken tek nokta, elemeyi fazla hızlandırıp incelemeye değer bir seçeneği erken çizmek olabilir. Ara sıra elediklerinize kısa bir kez daha bakmak, yönteminizin isabetini artırır.

Yorum: 20-28 puan

Eleyebiliyorsunuz ama iş çoğu zaman ertelemeye kayıyor. Yığının büyüdüğünü fark ediyor, ayıklamanın gerektiğini biliyor, yine de başlangıç anını geciktiriyorsunuz. Size en çok yarayacak alışkanlık, elemeyi ayrı bir iş olmaktan çıkarıp yığın oluştuğu anda küçük parçalar halinde yapmaktır. Fotoğrafları o gün, listeyi o hafta ayıklamak, biriken kalabalığın hiç oluşmamasını sağlar.

Yorum: 12-19 puan

Eleme sizin için zor bir eşik. Çoğu şeyi elde tutuyor, hiçbirini gözden çıkarmıyor ve bu yüzden seçim anı sürekli erteleniyor. Buradaki asıl mesele karar değil, bırakma güçlüğü. Küçük ve sonucu önemsiz alanlarda başlamak işe yarar: bir çekmece, bir okuma listesi, bir klasör. Elediğiniz şeylerin ardından hiçbir kaybın yaşanmadığını görmek, eşiği zamanla düşürür.

Eleme, hangi seçeneğin en iyisi olduğunu bilmeyi değil, hangisinin açıkça uymadığını görmeyi gerektirir. Bu yüzden çoğu zaman seçmekten daha kolaydır ve doğru yapıldığında seçmeyi de kendiliğinden kolaylaştırır. Puanınız düşük çıktıysa bunu bir eksiklik olarak değil, henüz denenmemiş bir alışkanlık olarak görün. Geriye kalanı seçmek, kalabalığı azaltmayı öğrendikten sonra çok daha az yorucudur.